Honderd jaar geleden had je nog mensen die hun hele leven lang het dorpniet uit kwamen. Maar door de komst van auto’s, vliegtuigen, televisie eninternet ligt de wereld aan onze voeten. Daardoor verandert onze taal.

Oók de streektaal. Die staat door al deze ontwikkelingen behoorlijk onder druk. Daar hebben Ton Janssen (62) en Piet Aben (69) van de Veldeke Kring Echt trouwens geen moeite mee. Janssen: “Taal is altijd in beweging; dat hou je niet tegen. Limburg is beïnvloed vanuit Vlaanderen en Holland én vanuit ’t Rijnland. Vandaar dat het dialect in Zuidoost-Limburg sterk op het
Kölsch lijkt, terwijl je in de omgeving van bijvoorbeeld Weert meer westerseinvloeden in de taal aantreft.” Aben: “Wij houden niet krampachtig vast aan oude dialectwoorden of zo. Wat we wél doen, is de belangstelling voor de eigen taal en voor lokale verschillen stimuleren. En het grappige is: met de
globalisering en de opkomst van Europa lijkt die belangstelling alleen maar toe te nemen. Mensen zoeken naar iets wat hen bindt en taal en cultuur zijn bij uitstek bindende factoren.”

Jubilea

De stichting Veldeke heeft als doel de volkscultuur en in het bijzonder de dialecten van Belgisch en Nederlands Limburg in stand te houden en te bevorderen. De naam is afkomstig van Hendrik van Veldeke. Naar verluidt was hij de oudst bekende auteur die in het Nederlands schreef. Overigens claimen de Duitsers dat Veldeke ook hún oudst bekende schrijver is, en
wellicht is die claim gegrond. Veldeke, die in Hasselt (nu België) woonde, schreef namelijk in het Nederlands, het Duits én het Limburgs! In 2006 bestond de stichting Veldeke tachtig jaar en in 2007 vierde Veldeke Kring Echt zijn dertigjarig bestaan. Twee jubilea: dat vroeg om iets bijzonders.

Janssen: “De commissie Educatie van Veldeke Limburg had samen met het streektaalbureau een boekje uitgebracht voor leerlingen van debasisschool. Het laat op een leuke manier zien hoe het Venloos verschilt vanhet Nederlands. Dat was precies wat we zochten. Daarom hebben Piet en ik dat boek vertaald in het Echts. Zo is ‘Dien eige taal’ in ‘t Echs ontstaan.”

Goed voor intellectuele ontwikkeling

Aben: “We hebben een Echtse versie en een Nederlandse versie. Zo kunnen kinderen die het Limburgs niet beheersen zien waar de verschillen zitten.
De boeken gaan vergezeld van een instructieboek voor de leerkracht.” Aben benadrukt dat ‘Dien eige taal’ geen lesmethode is. “Het is een manier om bij kinderen de belangstelling voor taal en voor lokale verschillen te prikkelen, zodat ze respect krijgen voor andere talen in brede zin. Dus zowel voor het Limburgs als voor het Nederlands en het Turks, om maar wat te noemen.”

Janssen beklemtoont dat kennis van het Limburgs niet schadelijk is voor de kennis van de Nederlandse taal.
“Integendeel zelfs. Uit onderzoek komt naar voren dat kinderen die tweetalig zijn taalgevoel ontwikkelen en snel kunnen switchen van de enetaal naar de andere. Het stimuleert de intellectuele ontwikkeling.”

Eerste prijs Stimuleringsfonds Rabobank Echt En Omstreken.

 
Samen met twee andere goede doelen was Veldeke Kring Echt vorig jaargenomineerd voor een bijdrage uit het Rabobank Stimuleringsfonds.

Tijdens de ledenvergadering op 13 november was het woord aan de leden.
Van de 118 aanwezigen brachten maar liefst 51 mensen hun stem uit op de Veldeke Kring, die daarmee de eerste prijs won en een cheque van € 5.000 uitgereikt kreeg. “Het was voor ons al een hele verrassing dat we bij de drie genomineerden zaten. We hadden nooit gedacht dat we zouden winnen”, aldus Aben. “Maar we zijn er harstikke blij mee”, zegt Janssen. “We hebben nog allerlei plannen. Die komen nu binnen handbereik. Zo willen
we de scholen ondersteuning gaan geven bij het lesgeven met ‘Dien eige taal’. Verder zijn er plannen voor een Echts woordenboekje: ‘t brónsgreun beukske’, als tegenhanger van het Groene Boekje. Naar zo’n boekje is volgens ons veel vraag. Het moet in oktober al klaar zijn, want het zou een heel aardig Sinterklaascadeautje zijn!”

Janssen en Aben, beide heel actief in het Echtse verenigingsleven, beleven veel plezier aan hun hobby. “Als je ziet hoe zo’n declamatiewedstrijd hier in Echt leeft, dat is prachtig. Alle Echtse scholen doen eraan mee, tijdens de finale zit de zaal steevast bomvol en het niveau van de gedichten is vaak verrassend hoog. Echt, ‘t Echs is springlevend!”

Ieder jaar kennen de lokale Rabobanken gelden uit het
Stimuleringsfonds toe aan maatschappelijke doelen uit het eigen
werkgebied. Zo ook Rabobank Echt En Omstreken. Afgelopen jaar
dienden tien stichtingen en verenigingen een aanvraag in voor subsidie uit het Stimuleringsfonds. Op 13 november 2007 spraken de leden zich uit. De eerste prijs ging naar de Veldeke Kring Echt en hun taalmethode ‘Dien eige taal’. Geloof het of niet, het Limburgs haet toekóms!

Wilt u meer informatie over het Rabobank Stimuleringsfonds?
Kijk op www.rabobank.nl/echt of mail uw vraag naar
communicatie@echt.rabobank.nl